Entrotæra de Zêna, ’na giornâ d’agósto. Inta canpàgna, tùtto tâxe. O çê o l’é grîxo e gh’é ùmido, ma l’âia a l’é nétta. A macàia da çitæ, cómme sconfìtta da-o frésco da canpàgna, a l’é sôlo ’n ricòrdo. Da pe-a strâ pàssa ògni tànto quàrche màchina, ma pò-u rèsto gh’é scilénsio. Quàrche bofâ de vénto ògni tànto a méscia l’âia.

Tut’asémme e nûvie comìnsan a fâse ciù fìtte e, stìssa pe stìssa, comìnsa a baixinâ. I fî d’èrba, tra o scroscî de l’ægoa ch’o mónta, se céigan a-e gósse che côan zu pe ’nfiâse ’nta tæra. Cianìn cianìn inte l’âia se spàntega ’n ödô de fiôri e tæra bagnâ; e béstie e i-insétti se retîan inti seu nîi, scilensiôzi, a-amiâ o spetàcolo che gh’àn davànti.

Pöi, d’inprovîzo, in córpo de trón o tàggia l’âia. A tæra a trémma; o çê o pâ quéllo de ’na néutte de ciù scûe.

L’ægoa a comìnsa a vegnî zu a ramæ. I sciùmmi s’ìnpan e l’ægoa di seu córsci, ciù violénta che mâi, a bàtte in scê prîe de rîve e a l’arànca quélle do fóndo; quélla ch’a ne vêgne dò-u çê a fa da tæra ’n paciûgo, e-e gósse d’ægoa s’inpàstan co-â tæra, creàndo riæ de bràtta. E ràmme ciù picìnn-e se stàcan dà-i èrboi pe càzze in tæra e vegnî stracoæ, sénsa poéi savéi ónde.

L’ò-u finimóndo; a vìtta, quélla pöca ch’a l’é arestâ, a çèrca de rexìste a l’ìnpéto da natûa. A l’é ’na lòtta cóntra i moìn a vénto: nìnte peu sarvâse da-a ràggia do çê, che, sénsa piêtæ, o stràggia e o devàsta tùtto quéllo ch’o gh’à sótta; e réixe di èrboi çèrcan de tegnîse stréite òu terén, méntre o vénto o fa xoâ féugge e ràmme.

Pöi, ciàn cianìn, l’ægoa ch’a vêgne zu a se fa sénpre mêno, fintànto ch’a no finìsce. Tùtto l’é destrûto: a tæra a l’é tùtta ’na mescciûa, i èrboi én mêzi despugiæ, e fiôri vîvi no n’é arestòu goêi. L’é restòu sôlo l’oudô de tæra bagnâ inte l’âia, ch’o fa cómme da goardiàn òu çimitéio da canpàgna. Ma in lontanànsa, cóm’a fûse ’na penelâ de pitûa, e nûvie làscian védde ’n tòcco de çê, celèste cómo-u mâ. A vitta a ricominsiâ ’n âtra vòtta.

Stefano Lusito

Pigiòu da-o Gazzettino Sampierdarenese Anno XXXIX - N. 3, 31 de màrso do 2011